vrijdag 11 maart 2011

Klassieker gay porno: Bijou / Wakefield Poole (1972)

Bijou is een bijzonder voorbeeld van een pornofilm met artistieke pretenties. En wat voor! Het blijft gelukkig niet alleen bij pretenties, ze worden ook waargemaakt. De sfeer in de 77 minuten durende productie is desondanks niet 100% geil te noemen.




Plot (bevat spoilers)
Het verhaal is dun, maar bevat wel een voor seksfilms bijzondere twist én hij ontrolt zich voor 99% zonder gesproken woord. New York, 1972. De hoofdpersoon werkt met een paar collega's op een bouwplaats. Op weg naar huis ziet hij dat een kortgerokte jonge vrouw wordt aangereden. De dader stapt uit zijn auto en bekommert zich om haar. De constructiewerker doet niets, maar grist wel haar tas van straat en neemt die mee naar huis. Als hij thuis is, drinkt hij wat, daaarna kijkt hij in haar macramétasje. Er zitten sleutels in, een boekje met foto, een lipstick en een ticket van een club genaamd Bijou (63 Prince Street, New York). De man (gekleed in spijkerbroek, ruitjeshemd) begint met zichzelf te spelen terwijl hij de lipstick van de vrouw in zijn hand heeft. Daarna gaat hij douchen in zijn badkamer, waar hij zichzelf verder aftrekt met beelden van naakte vrouwen in gedachten.
Bill in zijn groezelige badkamer
Hij komt niet klaar, want hij ziet het ongeluk met de vrouw weer voor zich. Hij kleedt zich aan en gaat frisgewassen naar club Bijou in New York. In club Bijou ziet hij zichzelf in een andere spiegel (letterlijk en figuurlijk).


Led Zeppelin zonder dialoog
De muziek, die niet op de credits vermeld staat, speelt een heel belangrijke rol. De score varieert van psychedelische pop tot elektronische muziek en jazz. De soundtrack contrasteert sterk met de seksuele beelden. Zo is, als Bill thuis met zichzelf aan het spelen is, Led Zeppelin op de radio te horen met Dazed And Confused en Babe, I'm Gonna Leave You (beide tracks uit 1969).

Spraakzame cassière Club Bijou
Zwijgende heren en pratende dame
Hoewel de film destijds aangekondigd werd met 'all male cast' spelen er toch twee vrouwen een bijrolletje in de film: Cassandra Hart en Lydia Black. Beide dames hebben geen sex in Bijou (niet met mannen en ook niet met elkaar), maar een van beide spreekt wel de enige woorden die te horen zijn. Of Bill Harrison of een van de andere kerels (Cable, Tom Bradford, Peter Fisk, Robert Lewis, Rocco Passalini, Michael Green en Bruce Williams) een prettige stem heeft of niet, we zullen het hier niet te weten komen. Op de cassière van club Bijou na spreekt niemand ook maar één woord!

Bill Harrison hoeft in Bijou alleen maar mooi te wezen. Hij ziet er uit Robert Redford, maar dan zonder kleren. Bijzonder is de manier waarop zijn lichaam in beeld wordt gebracht aan het begin van de film: de camera verkent hem langzaam, observerend. Niet op zijn Hollywoods en ook niet hoe het in een standaard pornofilm zou gebeuren. Ook zijn eindshot is apart. Simpel, maar schitterend: Bill lacht en het beeld bevriest. Dat is tevens de enige keer in de ruim 75 minuten durende film dat Harrison recht in de camera kijkt. Met sigaret, het antirooktijdperk was nog ver weg.


Stroboscooplicht
De art direction is fenomenaal met stroboscooplichten, spiegels, neonverlichting, gordijnen, maar ook groezelige straten en een uiterst armoedig appartement. Bijou is een waar verkenningsoord.; de lichamen - vooral in de orgiescène - zijn mooi geplaatst in de ruimte. Fetishes komen terloops in beeld: tatoeage, armband.

Stroboscooplicht en schaduw
De belichting is fraai en doordacht (zelfs de neonverlichting heeft een verhaaltechnische functie). Bijou bevat multiple screens: vier, soms vijf beelden naast elkaar. Denk aan de videoclip bij Bohemian Rhapsody van Queen uit 1975, maar deze film dateert uit 1972.

Orgie met sigaretten
Geil visueel genot
Is de film (nog) opwindend? Bijou is geen standaard 'rukfilm', maar fascineert. Dat komt mede door het naargeestige begin met ongeluk (overigens niet heel schokkend in beeld gebracht), de gekozen vervreemdende geluidsband (geen gekreun of gerampetamp, zo goed als geen gesproken woord, vervreemdende muziek) en de cameravoering (geen harde close ups, maar als in een documentaire: explorerend) en montage (split screens). Ondanks alle sekshandelingen, past de term 'onheilszwanger' beter dan opwindend.
De kleding, beharing (op buik, snorren) zijn typisch jaren zeventig en daar moet je van houden, maar hoofdrolspeler Bill Harrison maakt decennia later zeker nog indruk met zijn voorkomen.
Opmerkelijk is dat de uiterst goed bedeelde hoofdrolspeler niet met een 'money shot' klaarkomt. Er wordt sowieso spaarzaam geëjaculeerd en de camera zit er zeker niet bovenop.
Een enkele keer krijgen beeld en geluid een bijna spirituele uitstraling. Het zal ook wel niet geheel toevallig zijn dat regisseur Wakefield Poole na Bijou een film maakte over vrouwelijke Bijbelse figuren. Daarin speelde Georgina 'The Devil In Miss Jones' Spelvin de hoofdrol.


Wakefield Poole en Bill Harrison: voor & na Bijou

Wakefield Poole
Bijou werd geregisseerd door Wakefield Poole. Walter Wakefield Poole III werd geboren in Jacksonville, Florida in 1936. Hij was danser, choreograaf en regisseur voor televisie en theater alvorens zijn pornoregiecarrière startte. Van 1964 tot 1968 was hij getrouwd met musicalactrice Nancy Van Rijn, daarna kreeg hij een relatie met Peter Schneckenburger, die in Bijou te zien is onder de naam Peter Fisk. Poole ontmoette vele bekendheden: van Bette Midler tot Stephen Sondheim en Andy Warhol, en was een van de bedpartners van acteur Rock Hudson.

Poole's debuutfilm was Boys In The Sand (1971; met Casey Donovan) en die was bijzonder succesvol. Bijou volgde een jaar later. In 1974 verhuisde Poole van New York naar San Francisco. Toen hij aan cocaïne verslaafd raakte, ging zijn carrière in een spiraal naar beneden. In 1985 maakte hij zijn laatste film One, Two, Three. Hij kickte af. Op zijn vijftigste studeerde hij af aan het French Culinary Institute en werd chef. In 2003 ging hij met pensioen. Hij woont nu in noord-Florida.Wakefield Poole werd in 2003 opgenomen in de GayAVN Hall of Fame.
Bill Harrison
Acteur Bill Harrison werd geboren als William K. Harrison in California op 26 oktober 1947. Voor Bijou was hij te zien in Sweet Charity (1969, als baseball player, maar daarvoor kreeg hij geen vermelding op de credits) en als Mr. Waltz in Deep Throat (1972). Na Bijou speelde hij mee in de pornofilm Black And Blue (1974) en de horrorfilm El Pantano De Los Cuervos (1974). Een decennium later maakte hij als regisseur The Biggest One I Ever Saw! (1984; met Rick Donovan). Harrison overleed in Venice, California op 18 oktober 1991 (AIDS gerelateerd).


Kijken, lezen & verder surfen
Bijou (77 minuten) verscheen in 2002 samen met Boys In The Sand 1 en 2 en enkele korte films in The Wakefield Poole Collection. Bijou is ook als bonus disc gevoegd bij de Blue Pictures 2 disc set Blind Gay Date (www.bluepicturesdvd.com; releasedatum 1 april 2004).



Meer informatie over regisseur Wakefield Poole:

Wikipedia over Wakefield Poole

Website Wakefield Poole

Clips uit Poole's films zijn te bekijken op:

Wakefield in boekvorm
Dirty Poole: The Autobiography of a Gay Porn Pioneer (Alyson Publications, 2000. - ISBN 1555835619)

Tot slot: op de dvd Bijou als bonus disc bij de Blue Pictures 2 disc set Blind Gay Date staat www.cabdvd.com vermeld, maar de site van productiemaatschappij Caballero toont de filmtitel niet als je erop zoekt.


Illustraties zijn officiële persfoto's met uitzondering van het aankondigingsaffiche.

3 opmerkingen:

  1. Deze reactie is verwijderd door een blogbeheerder.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Deze reactie is verwijderd door een blogbeheerder.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Deze reactie is verwijderd door een blogbeheerder.

    BeantwoordenVerwijderen